INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Apolinary Jakub Glikson      Apolinay Jakub Glikson, wizerunek na bazie fotografii z XIX w. stworzony przy użyciu AI (TŚ).

Apolinary Jakub Glikson  

 
 
1846 - 1930-12-18
Biogram został opublikowany w latach 1959-1960 w VIII tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Glikson Apolinary Jakub (1846–1930), ostatni dyrektor starego Teatru Krakowskiego przy pl. Szczepańskim. Ur. w Dęblinie, pochodził z izraelickiej rodziny kupieckiej. Od młodych lat czując pociąg do teatru, pracował najpierw w trupach wędrownych. W r. 1872 dostał się do teatru Koźmiana w Krakowie, ale wybitniejszego stanowiska aktorskiego nie zajął. Grywał najwyżej role takie jak: Przełożony zbirów w „Beatriks Cenci”, Kanclerz w „Balladynie”, Smętosz w „Horsztyńskim” Słowackiego, Kent w „Królu Learze”, Pistol w „Wesołych kumoszkach” Szekspira. Koźmian, ceniąc jego sumienność i obrotność, zaczął go używać do różnych czynności administracyjnych, a w końcu zamianował sekretarzem. Z początkiem r. 1878, krótko przed poślubieniem Kunegundy Sroczyńskiej, obywatelki m. Krakowa, przyjął G. chrzest u dominikanów w Krakowie, otrzymując imię Apolinary.

Dyrektorem został nieoczekiwanie w r. 1885. Koźmian, znużony 20-letnią pracą w teatrze, wśród nieustannych utarczek z częścią prasy, nie mogąc wśród wybitniejszych osobistości artystycznych znaleźć nikogo chętnego do przejęcia jego umowy dzierżawnej z rządem austriackim (prawnie było to naonczas możliwe), skłonił w końcu do tego swego sekretarza. Układ zawarty wcześniej ogłoszono oficjalnie 2 IX 1885 r. Dystans kulturalnej pozycji obu dyrekcji był tak znaczny, że Kraków przyjął zmianę z niechęcią. Wielu wytrwało w uprzedzeniach przez całe osiem lat (1885–1893) tej dyrekcji, jak świadczy wydana w r. 1889 broszurka J. H. Błeszyńskiego „Rządy p. Gliksona w Teatrze Krakowskim” i głosy prasy w podobnym tonie. Ujmował się natomiast za nim nieraz Karol Estreicher, wykazując rzeczowo dobre strony. Istotnie, wyrobiony w atmosferze Koźmianowskiej, starał się G. utrzymać linię programową poprzednika, mimo że sprzeniewierzał się jej nieraz dla względów kasowych. Wycieczki w dziedzinę teatru poetyckiego – wielka ambicja Koźmiana (Słowacki, Szekspir, Musset, Schiller) – stały się rzadsze, ale bieżącą twórczość polską uwzględniano sumiennie. Zespół aktorski, w którym nie brakło jednostek wybitnych, uzupełniany celowo, mógł godnie sprostać zadaniom repertuaru. Częstsze niż poprzednio bywały występy gościnne, podnosząc frekwencję. Teatr nie błyszczał, nie spadał jednak poniżej pewnego poziomu wymaganego w Krakowie. Kierownictwo artystyczne sprawował najpierw krótko Zygmunt Sarnecki, później aktor i reżyser z Warszawy Władysław Szymanowski, po nim reżyserzy: Lubicz, Podwyszyński, Żelazowski, Antoniewski. Deficytu nie dał teatr w żadnym sezonie, w niektórych pokaźne zyski. Powszechnie podnoszono sympatyczną wewnętrznie atmosferę w teatrze i bardzo życzliwe koleżeńskie stosunki dyrektora z zespołem. Po opuszczeniu Krakowa, współpracował G. w dziale administracji teatru we Lwowie. Zmarł 18 XII 1930 r. w Schronisku dla Weteranów Teatralnych w Skolimowie.

 

Bar A., Dzieje teatrów krakowskich, Kr. 1932, Bibl. Krak. 76; Białynia-Chołodecki J., Lwów w czasie okupacji rosyjskiej. Z własnych wspomnień, Lw. 1939; Estreicher K., Teatra w Polsce, Kr. 1879 III; „Pam. Teatr.” 1953 z. 4 s. 57 (tamże reprod. portretu); Żeleński Boy T., Znaszli tert kraj, W. 1932, 1949.

Teofil Trzciński

 
 

Powiązane zdjęcia

   

Chmura tagów

TAGI

Za pomocą tagów oznaczamy powiązania tematyczne postaci. Pozwalają one eksplorować serwis wg wybranych przez redakcję najważniejszych tematów dla danej postaci.

 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.

Media

 
 
 

Postaci z tego okresu

 

w biogramy.pl

 

Kazimierz Morawski

1852-01-29 - 1925-08-25
filolog klasyczny
 

Wojciech Żukrowski

1916-04-14 - 2000-08-20
krytyk literacki
 

Zygmunt Podhorski

1891-05-25 - 1960-09-12
inżynier rolnik
 
więcej  

Postaci z tego okresu

 

w ipsb

 

Ernest Malinowski

1815 - 1899-04-25
inżynier
 

Stefan Rassalski

1910-12-26 - 1972-11-17
fotograf
 
więcej  
  Wyślij materiały Wyślij ankietę
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.